Goede ecologische kwaliteit: meer dan een goede waterkwaliteit

De ecologische waterkwaliteit wordt bepaald door een ingewikkeld samenspel van niet-levende (abiotische) en levende (biotische) factoren. In dit project verbeteren we de kennis over dit samenspel en kwantificeren we deze relaties. Hiermee geven we concrete handvatten voor maatregelen om de ecologische waterkwaliteit versneld te verbeteren.

stekelbaars

Wat is het probleem?

Nederland blijft met het realiseren van KRW-doelen achter bij andere EU-lidstaten. Dit wordt mede veroorzaakt doordat we vaak (nog) geen volledig zicht hebben op de fysische, chemische en ecologische factoren die de toestand van deze systemen bepalen, op de relaties hiertussen en daarmee op de effectiviteit van verbetermaatregelen. Bovendien zijn er externe vormen van beïnvloeding, zoals bevolkingsdruk, vergrijzing, hoge agrarische productie en klimaatverandering. Deze liggen buiten de (directe) invloedssfeer van waterbeheerders, maar bepalen wel mede de waterkwaliteit.

Wat gaan we doen?

In dit project (‘Systeemkennis ecologie en waterkwaliteit’) vullen we kennisleemten op binnen de systeemanalyse en de methodiek van de ecologische sleutelfactoren (ESF, zie www.ecologischesleutelfactoren.nl) voor zowel stilstaande (meren, plassen) als stromende wateren (beken, rivieren). Het verkleint onzekerheden en ontwikkelt een diagnostisch en voorspellend instrumentarium, zodat waterbeheerders zinvolle, haalbare en betaalbare herstelmaatregelen kunnen nemen voor het realiseren van een duurzaam en robuust watersysteem.

Het project gaat in op succesvolle interventies, van betere systeemanalyse tot concrete maatregelen. Hiertoe behoren het in acht nemen van meerdere ruimte- en tijdschalen en biologische interacties en processen. Resultaten gaan we beschikbaar stellen in een voor de praktijk bruikbare vorm. Ze worden ontsloten via een geactualiseerde ESF-documentatie en instrumentarium, factsheets over de effectiviteit van maatregelen met concrete praktijkvoorbeelden en praktisch toepasbare kennisdocumenten.

Wat levert het op?

Wat kunt u als concrete resultaten verwachten?

  • de uitgave van het boekje ’50 vragen beantwoord’ waarin we direct antwoord geven op urgente vragen van beheerders;
  • een landelijk overzicht van uitgevoerde en geëvalueerde herstelmaatregelen;
  • een Open Source data-managementsysteem van maatregelen en monitoring van effectiviteit ervan;
  • een gedetailleerd overzicht van kennishiaten, uitgesplitst naar ecologische sleutelfactor, biologische kwaliteitselement en watertype (meren, rivieren; klein – groot; ondiep – diep);
  • een geactualiseerde methodiek voor een ecologische systeemanalyse voor kleine en grote stilstaande en stromende wateren;
  • een conceptueel overzicht van oorzaak-gevolg analyses van oppervlaktewateren die aan meerdere drukken blootstaan;
  • literatuuronderzoek over vertragende factoren voor ecologische herstel
  • verwerking van resultaten en kennisregels in de methodiek van ecologische sleutelfactoren en andere modellen;
  • resultatenanalyse van de effectiviteit van maatregelen in verschillende watersystemen
  • een overzicht van omstandigheden die een vertragende rol te spelen bij ecologische verbetering.
Ecologie

Gebruikerscommissie

Carlo Rutjes

Natuurmonumenten

Marjoke Muller

Rijkswaterstaat WVL

Gerard ter Heerdt

Waternet

Arnold Osté

Waterschap Rivierenland

Nikki Dijkstra

Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden

Hermen Klomp

Waterschap Hunze en Aa's

Dorien Roubos

Waterschap Vallei en Veluwe

Gertie Schmidt

Waterschap Vechtstromen

Hebt u vragen?

Voor vragen kunt u een email sturen naar piet.verdonschot@wur.nl